The Coming of the Anglo-SaxonsDe Komst van de Angelsaksen
In 410 AD the Roman legions left Britain for good. They left behind roads, walls and ruined towns — but no central power to hold them. Into that gap came warbands from across the North Sea: the Angles — Germanic settlers of Britain; England is named after them, Saxons — Germanic people who settled Britain after Rome left and Jutes — Germanic people who settled Britain with the Angles and Saxons. From the Angles comes the name that would stick: Engla-land, the land of the Angles — England.In 410 n.Chr. verlieten de Romeinse legioenen Brittannië voorgoed. Ze lieten wegen, muren en vervallen steden achter — maar geen centraal gezag om die te besturen. In dat gat kwamen krijgsbenden van over de Noordzee: de Angelen — Germaans volk dat zich in Brittannië vestigde; gaf Engeland zijn naam, Saksen — Germaans volk dat zich in Brittannië vestigde na het vertrek van Rome en Juten — Germaans volk dat zich met Angelen en Saksen in Brittannië vestigde. Van de Angelen komt de naam die zou beklijven: Engla-land, het land van de Angelen — Engeland.
A world without a stateEen wereld zonder staat
There was no police, no court, no tax office — no “government” in our sense. Safety came from people, not institutions. A man survived by belonging to a lord (Old English hlāford, “loaf-guardian”, the one who feeds you) and a lord survived by keeping a band of loyal warriors, his comitatus — the sacred bond of loyalty between a lord and his warriors. The lord gave gold, weapons, land and a place at his table; in return his warriors gave absolute loyalty, even unto death. Break that bond and you broke the only thing holding the world together.Er was geen politie, geen rechtbank, geen belastingkantoor — geen “regering” in onze zin. Veiligheid kwam van mensen, niet van instellingen. Een man overleefde door te behoren tot een heer (Oudengels hlāford, “broodbewaarder”, degene die je voedt) en een heer overleefde door een groep trouwe krijgers te houden, zijn comitatus — de heilige trouwband tussen een heer en zijn krijgers. De heer gaf goud, wapens, land en een plaats aan zijn tafel; in ruil gaven zijn krijgers absolute trouw, tot in de dood. Verbreek die band en je verbrak het enige dat de wereld bijeenhield.
The Emperor Honorius tells the Britons to defend themselves. Central authority collapses.Keizer Honorius zegt de Britten zichzelf te verdedigen. Het centrale gezag stort in.
Angles, Saxons and Jutes settle in growing numbers — the “coming of the Saxons”.Angelen, Saksen en Juten vestigen zich in groeiende aantallen — de “komst van de Saksen”.
Roughly seven rival kingdoms (Wessex, Mercia, Northumbria and others) jostle for power.Ongeveer zeven rivaliserende koninkrijken (Wessex, Mercia, Northumbria e.a.) strijden om macht.
An oral heroic poem, finally preserved in a single manuscript around the year 1000.Een mondeling heldendicht, uiteindelijk bewaard in één handschrift rond het jaar 1000.
Source excerpt — what makes a good kingBronfragment — wat een goede koning maakt
Beowulf opens not with its hero but with a model king from the past, Scyld Scefing, who arrived as a helpless foundling and rose to rule the Danes. The poet sums him up in three words that ring like a verdict:Beowulf opent niet met zijn held maar met een modelkoning uit het verleden, Scyld Scefing, die als hulpeloze vondeling aankwam en opklom tot heerser over de Denen. De dichter vat hem samen in drie woorden die klinken als een oordeel:
“Hwæt, wē gār-dena in gēardagum, þēodcyninga þrỳm gefrūnon, hū ðā æþelingas ellen fremedon! Oft Scyld Scēfing sceaþena þrēatum, / monegum mǣgþum meodosetla oftēah … / Þæt wæs gōd cyning!”
| θ | thin | voiceless ‘th’stemloze ‘th’ |
| æ | cat | short open front vowelkorte open voorklinker |
| oː | Dutch boom | long ‘oh’, no glidelange ‘oo’, zonder na-glijder |
| y | Dutch nu / Ger. ü | front rounded vowelvoorronde klinker (als ‘uu’) |
| ɪ | sit | short ‘i’korte ‘i’ |
| ŋ | sing | nasal ‘ng’neus-‘ng’ |
Vertaling (NL): “Luister! We hebben gehoord van de roem van de koningen der Speer-Denen, in vervlogen dagen, hoe die edelen dappere daden verrichtten. Vaak ontrukte Scyld Scefing de mede-banken aan benden vijanden, aan vele volkeren … Dat was een goede koning!” Een goede koning verovert de hal van de vijand — en vult de zijne met geschenken.
→ See where English sits on the whole Indo-European family tree, and how contact with the Vikings and the Normans reshaped its grammar, in the module “Language, Sound & Literature” (tab ‘Language Family & Change’).→ Zie waar het Engels op de hele Indo-Europese taalboom staat, en hoe contact met de Vikingen en de Normandiërs de grammatica hervormde, in de module “Language, Sound & Literature” (tabblad ‘Language Family & Change’).
- The poet measures a king by taking mead-benches (halls) from enemies and giving treasure to his own people. In your own words: what is a king for in this world?De dichter meet een koning af aan het afnemen van mede-banken (hallen) van vijanden en het geven van schatten aan zijn eigen volk. In je eigen woorden: waartoe dient een koning in deze wereld?
- Scyld arrived as a foundling with no family and still became “a good king.” What does that suggest about whether blood alone made a ruler legitimate here?Scyld kwam als vondeling zonder familie en werd toch “een goede koning.” Wat zegt dat over de vraag of bloed alleen een heerser hier wettig maakte?
- Explain the word hlāford (“loaf-guardian”). What does the origin of the English word “lord” tell you about the deal between ruler and follower?Verklaar het woord hlāford (“broodbewaarder”). Wat vertelt de oorsprong van het Engelse woord “lord” over de afspraak tussen heerser en volgeling?
Word list for this lessonWoordenlijst bij deze les
- AnglesA Germanic people from the area of modern Denmark/Germany who settled Britain after Rome left; their name gave us ‘England’ (Engla-land).Een Germaans volk uit het gebied van het huidige Denemarken/Duitsland dat zich na Rome in Brittannië vestigde; hun naam gaf ons ‘Engeland’ (Engla-land).
- SaxonsA Germanic people who settled southern Britain after 450, giving names like Wessex, Sussex and Essex (West, South and East Saxons).Een Germaans volk dat zich na 450 in zuidelijk Brittannië vestigde en namen als Wessex, Sussex en Essex gaf (West-, Zuid- en Oost-Saksen).
- JutesA Germanic people, probably from Jutland (Denmark), who settled mainly in Kent and the Isle of Wight.Een Germaans volk, waarschijnlijk uit Jutland (Denemarken), dat zich vooral in Kent en op Wight vestigde.
- comitatusLatinsay ko-mi-TAH-tusThe sworn war-band bound to a lord by mutual loyalty: he gives protection, gold and a hall; they give service unto death. The Roman writer Tacitus first described this Germanic bond.De gezworen krijgsbende, door wederzijdse trouw aan een heer verbonden: hij geeft bescherming, goud en een hal; zij geven dienst tot in de dood. De Romeinse schrijver Tacitus beschreef deze Germaanse band het eerst.
Check your knowledgeCheck je kennis
Show answerToon antwoord
Correct answer: AJuiste antwoord: A
The lord gives protection, gold and a hall; the warriors give loyalty unto death. It is the load-bearing relationship of this world.De heer geeft bescherming, goud en een hal; de krijgers geven trouw tot in de dood. Het is de dragende relatie van deze wereld.
Show answerToon antwoord
Correct answer: BJuiste antwoord: B
Legitimacy here is earned by deeds, not just inherited — a king proves himself by victory and generosity.Legitimiteit wordt hier verdiend door daden, niet alleen geërfd — een koning bewijst zich door overwinning en vrijgevigheid.
Image creditsBeeldverantwoording
Sources for the images in this series. A faithful reproduction of a public-domain work is free to use; where an image carries a Creative Commons licence the maker and the licence are named, because the licence requires it. Entries that say ‘not recorded’ are images added before this record was kept.Bronnen bij de afbeeldingen in deze serie. Een getrouwe reproductie van een werk in het publieke domein is vrij te gebruiken; draagt een beeld een Creative Commons-licentie, dan staan de maker en de licentie erbij omdat de licentie dat eist. Regels met ‘niet vastgelegd’ zijn beelden die zijn toegevoegd voordat deze administratie werd bijgehouden.
- Lesson 1 — Mbartelsm, after Notuncurious, Anglo-Saxon Homelands and Settlements, 2020, based on Bede, Historia Ecclesiastica I.15. Wikimedia Commons (Licence: CC BY-SA 3.0)Les 1 — Mbartelsm, naar Notuncurious, Anglo-Saxon Homelands and Settlements, 2020, gebaseerd op Beda, Historia Ecclesiastica I.15. Wikimedia Commons (Licentie: CC BY-SA 3.0)
